Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số: Đột phá đưa đất nước bước vào kỷ nguyên giàu mạnh, thịnh vượng

Đó là chủ đề của Ngày hội Khoa học và Công nghệ Việt Nam năm 2025 được Bộ Khoa học và Công nghệ tổ chức vào ngày 16/5/2025 để chào mừng Ngày Khoa học và Công nghệ Việt Nam (18/5). Ngày hội được tổ chức dưới hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến với 63 điểm cầu Sở Khoa học và Công nghệ các tỉnh/thành phố.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng phát biểu chỉ đạo tại ngày hội (Ảnh chinhphu.vn)

Dự ngày hội tại điểm cầu Bộ Khoa học và Công nghệ có các đồng chí: Nguyễn Chí Dũng - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ; Phạm Gia Khiêm - nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng Chính phủ, nguyên Ủy viên BCH Trung ương Đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; Nguyễn Mạnh Hùng - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ; đại diện lãnh đạo của các ban, bộ, ngành, trung ương và địa phương; đại sứ, đại diện đến từ Đại sứ quán một số nước…

Đồng chí Nguyễn Minh Tường - TUV, Giám đốc Sở chủ trì hội nghị tại điểm cầu Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ. Cùng dự có các đồng chí lãnh đạo Sở; lãnh đạo các phòng, đơn vị thuộc Sở.

Đồng chí Nguyễn Minh Tường - Giám đốc Sở chủ trì tại điểm cầu Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ

Ngày hội Khoa học và Công nghệ Việt Nam năm nay được tổ chức trong bối cảnh ngành khoa học công nghệ tập trung triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Nghị quyết xác định phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là yếu tố then chốt, điều kiện tiên quyết và thời cơ tốt nhất để Việt Nam bứt phá, hiện thực hóa khát vọng trở thành quốc gia giàu mạnh, hùng cường trong kỷ nguyên mới.

Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng phát biểu khai mạc ngày hội (Ảnh vietnamnet.vn)

Phát biểu khai mạc ngày hội, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh: Khoa học công nghệ là nền của một quốc gia. Khoa học công nghệ mà hưng thịnh thì quốc gia mới hưng thịnh. Khoa học công nghệ mà mạnh thì quốc gia mới mạnh. Một quốc gia muốn trở thành cường quốc thì phải là cường quốc khoa học công nghệ. Một quốc gia muốn trở thành nước phát triển thì phải là một quốc gia có khoa học công nghệ phát triển. Bộ Khoa học và Công nghệ bây giờ là 5 ngón tay trên một bàn tay: Khoa học công nghệ; Sở hữu trí tuệ; Đổi mới sáng tạo; Tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng; Chuyển đổi số.

"Khoa học và Công nghệ là cái máy cái sản xuất ra tri thức; Sở hữu trí tuệ là biến cái tri thức đó thành tài sản để giao dịch được, tạo thành trị trường tài sản trí tuệ, giúp cho tri thức ra khỏi phòng thí nghiệm và đi xa được; Đổi mới sáng tạo là mang cái trí ấy sáng tạo ra sản phẩm, của cải cho xã hội; Tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng là sự đảm bảo hình hài, chất lượng cho sản phẩm hàng loạt; Chuyển đổi số là môi trường mới, mảnh đất mới, công cụ mới cho sự phát triển. 5 ngón tay này là một chỉnh thể toàn diện cho khoa học công nghệ phát triển" - Bộ trưởng lý giải.

Phát biểu chỉ đạo tại ngày hội, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Chí Dũng bày tỏ tự hào về những đóng góp to lớn của khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đặc biệt, lĩnh vực khoa học xã hội luôn là "ngọn đuốc" làm sáng tỏ lý luận cho hoạch định đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, đồng thời khẳng định bản sắc và giá trị văn hóa con người Việt Nam. Những thành tựu đó là minh chứng sống động cho trí tuệ, lòng say mê và tinh thần cống hiến của đội ngũ trí thức Việt Nam.

Trong bối cảnh nhiều thách thức lớn, nhưng đồng thời là "cơ hội vàng" để Việt Nam bứt phá, Phó Thủ tướng cho biết Đảng, Nhà nước, Chính phủ đã xác định khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là con đường ngắn nhất, là yếu tố có ý nghĩa sống còn để Việt Nam thực hiện khát vọng phát triển nhanh, bền vững, bao trùm, và tự chủ để thực hiện thành công 2 mục tiêu 100 năm. Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo không chỉ là động lực tăng trưởng kinh tế, mà còn là nền tảng để xây dựng một Việt Nam thịnh vượng; là công cụ chiến lược để nâng cao năng suất lao động, bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu, và nâng cao chất lượng đời sống nhân dân.

Phát huy tinh thần đó, thời gian tới, Phó Thủ tướng đề nghị các bộ, ngành, địa phương và cộng đồng các chuyên gia, nhà khoa học tập trung triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp đột phá, đó là: Tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo hành lang pháp lý thông thoáng, minh bạch để "cởi trói" cho lĩnh vực khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia theo hướng toàn diện; thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu cơ bản để tiến tới làm chủ các công nghệ chiến lược, công nghệ lõi; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho lĩnh vực khoa học công nghệ; thúc đẩy ứng dụng khoa học công nghệ trong mọi lĩnh vực của nền kinh tế; đẩy mạnh ngoại giao khoa học, chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng về khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; tăng cường vai trò của tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng; khơi dậy niềm đam mê khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội.

Quang cảnh hội nghị tại điểm cầu Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Phú Thọ

Tại ngày hội đã công bố Chương trình hành động của Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia; trao Giải thưởng Cuộc thi “Sáng kiến Khoa học 2025” do Báo VnExpress phối hợp tổ chức, với tổng giá trị giải thưởng gần 1 tỷ đồng.

Trong khuôn khổ của ngày hội cũng diễn ra triển lãm trưng bày kết quả khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số của các khối doanh nghiệp khởi nghiệp.

Cách đây 62 năm, ngày 18/5/1963, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã gặp mặt giới trí thức, nhà khoa học tại Đại hội lần thứ nhất Hội Phổ biến khoa học và kỹ thuật Việt Nam. Tại đây, Người đã căn dặn: “Khoa học phải từ sản xuất mà ra và phải trở lại phục vụ sản xuất, phục vụ quần chúng, nhằm nâng cao năng suất lao động và không ngừng cải thiện đời sống của nhân dân, bảo đảm cho chủ nghĩa xã hội thắng lợi”. Ngày 18/6/2013, Luật Khoa học công nghệ được ban hành quy định ngày 18/5 hằng năm là Ngày Khoa học công nghệ Việt Nam.

Minh Châu