Xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố tràn nước thải dầu khí bằng đồng vị phóng xạ

Các sự cố từ hoạt động dầu khí với hàm lượng hóa chất, muối và phóng xạ cao có thể gây ô nhiễm nước và đất tại các địa phương, nhưng trong nhiều trường hợp lại không có đủ thông tin để xác định thời gian xảy ra sự cố tràn dầu khí, cũng như xác định nguồn gốc của hiện tượng này. Những hạn chế này có thể được khắc phục nhờ bộ ba phương pháp do các nhà nghiên cứu tại Trường Đại học Duke phát triển.

Các xét nghiệm đất bị ảnh hưởng bởi các sự cố tràn nước thải dầu khí ở Tây Virginia và North Dakota, Hoa Kỳ cho thấy những phương pháp mới có thể xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố, dựa vào những thay đổi của đồng vị phóng xạ Rađi và các sản phẩm phân rã của chúng được tìm thấy trong đất hoặc trầm tích ô nhiễm. Các sản phẩm phân rã của Rađi bao gồm các đồng vị thori và đồng vị chì.

"Các phương pháp chúng tôi đã phát triển, đặc biệt hữu ích đối với các khu vực nơi nguồn gốc ô nhiễm không rõ ràng và có thể bắt nguồn từ các hoạt động dầu khí bất thường gần đây liên quan đến thủy lực cắt phá hoặc do ảnh hưởng của các hoạt động dầu khí lâu dài trong cùng một thủy vực" Avner Vengosh, Giáo sư địa hóa học và chất lượng nước, đồng tác giả nghiên cứu nói. "Bằng cách xác định những điểm khác biệt về sự phân bố các đồng vị của Rađi và sản phẩm phân rã của nó, chúng tôi có thể phát hiện thời gian và nguồn gốc của các sự cố tràn dầu khí”.

Thông thường, nước từ các giếng dầu khí khác lạ có tỷ lệ đồng vị Rađi (Rađi-228 đến Rađi-226) không giống tỷ lệ đồng vị Rađi từ các hoạt động dầu khí bình thường.

Các nhà nghiên cứu đã thu thập những mẫu đất và trầm tích nhiễm Rađi từ 2 địa điểm tràn dầu ở Tây Virginia và North Dakota. Thời gian và nguồn gốc của 2 vụ tràn dầu này vẫn chưa được xác định và được sử dụng để kiểm định các phương pháp mới.

Nancy Lauer, trưởng nhóm nghiên cứu cho biết họ đã phát triển ba kỹ thuật độc lập xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố tràn dầu khí dựa vào tốc độ phân rã khác nhau của các đồng vị Rađi, Thori và chì. Đây là các đồng vị có thời gian tồn tại ngắn chỉ vài năm cho đến các đồng vị tồn tại vài thập kỷ. Việc kết hợp cả 3 kỹ thuật cung cấp các công cụ mạnh mẽ để không chỉ đánh giá thời gian xảy ra sự cố tràn dầu, mà còn cho phép xác định các dấu hiệu của đồng vị Rađi ban đầu tại các thủy vực bị ảnh hưởng, tiết lộ tính chất của nước thải gây ra sự cố.

Bằng cách tái cấu trúc lại tỷ lệ đồng vị Rađi ban đầu của nước thải gây ô nhiễm đất, nhóm nghiên cứu có thể xác định nguồn gốc của các chất lỏng ngay cả khi nước thải không có ở đó.

BÀI VIẾT KHÁC

Triết học phải dẫn đường kiến tạo tương lai

Chiều ngày 06/01/2025, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Nguyễn Mạnh Hùng cùng đoàn công tác Bộ KH&CN đã đến thăm và làm việc tại Viện Triết học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Ngày 07/01/2026

Ngành Khoa học và Công nghệ Phú Thọ: Niềm tin và kỳ vọng vào nhiệm kỳ mới

Trong dòng chảy phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tỉnh Phú Thọ đang đứng trước những thời cơ mới để bứt phá. Sau điều chỉnh địa giới hành chính, Phú Thọ không chỉ mở rộng không gian phát triển mà còn sở hữu dư địa lớn để chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ngày 07/01/2026

Công bố các luật do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì soạn thảo

Chiều ngày 05/01/2026, tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 13 luật vừa được Quốc hội khóa XV thông qua. Trong đó, các đạo luật do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì xây dựng được kỳ vọng tạo nền tảng pháp lý đồng bộ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực tự chủ công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc gia, như: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật sửa đổi, bổ sung ...

Ngày 06/01/2026

Quốc hội Việt Nam - 80 năm đồng hành cùng dân tộc

Cách đây tròn 80 năm, ngày 6/1/1946, lần đầu tiên trong lịch sử dân tộc Việt Nam, Nhân dân thực hiện quyền làm chủ của mình bằng lá phiếu phổ thông, trực tiếp và bỏ phiếu kín để bầu ra Quốc hội - cơ quan quyền lực Nhà nước cao nhất của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.

Ngày 06/01/2026

Từ ngày 1/1/2026, Phú Thọ vận hành thống nhất trên một hệ thống pháp luật mới, khoa học, đồng bộ và phù hợp với thực tiễn

Ngày 1/7/2025, việc hợp nhất nguyên trạng ba tỉnh Phú Thọ, Vĩnh Phúc và Hòa Bình chính thức có hiệu lực, hình thành tỉnh Phú Thọ mới với quy mô dân số, diện tích và tiềm lực kinh tế - xã hội lớn hơn, đứng thứ 6 cả nước. Sự kiện mang tính lịch sử này không chỉ mở ra không gian phát triển mới, mà còn đặt ra yêu cầu cấp thiết trong công tác xây dựng hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL) thống nhất, đồng bộ, bảo đảm vận hành thông suốt bộ máy, phù hợp với điều kiện thực tiễn của tỉnh mới.

Ngày 05/01/2026

Bảo đảm giải quyết thủ tục hành chính thông suốt ngay từ đầu năm mới

Cùng với cả nước, sáng ngày 5/1/2026, sau 4 ngày nghỉ Tết Dương lịch, các cơ quan, đơn vị, địa phương trên địa bàn tỉnh bước vào ngày làm việc đầu tiên của năm mới với khí thế khẩn trương, nghiêm túc, trách nhiệm.

Ngày 05/01/2026

Thông báo