Xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố tràn nước thải dầu khí bằng đồng vị phóng xạ

Các sự cố từ hoạt động dầu khí với hàm lượng hóa chất, muối và phóng xạ cao có thể gây ô nhiễm nước và đất tại các địa phương, nhưng trong nhiều trường hợp lại không có đủ thông tin để xác định thời gian xảy ra sự cố tràn dầu khí, cũng như xác định nguồn gốc của hiện tượng này. Những hạn chế này có thể được khắc phục nhờ bộ ba phương pháp do các nhà nghiên cứu tại Trường Đại học Duke phát triển.

Các xét nghiệm đất bị ảnh hưởng bởi các sự cố tràn nước thải dầu khí ở Tây Virginia và North Dakota, Hoa Kỳ cho thấy những phương pháp mới có thể xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố, dựa vào những thay đổi của đồng vị phóng xạ Rađi và các sản phẩm phân rã của chúng được tìm thấy trong đất hoặc trầm tích ô nhiễm. Các sản phẩm phân rã của Rađi bao gồm các đồng vị thori và đồng vị chì.

"Các phương pháp chúng tôi đã phát triển, đặc biệt hữu ích đối với các khu vực nơi nguồn gốc ô nhiễm không rõ ràng và có thể bắt nguồn từ các hoạt động dầu khí bất thường gần đây liên quan đến thủy lực cắt phá hoặc do ảnh hưởng của các hoạt động dầu khí lâu dài trong cùng một thủy vực" Avner Vengosh, Giáo sư địa hóa học và chất lượng nước, đồng tác giả nghiên cứu nói. "Bằng cách xác định những điểm khác biệt về sự phân bố các đồng vị của Rađi và sản phẩm phân rã của nó, chúng tôi có thể phát hiện thời gian và nguồn gốc của các sự cố tràn dầu khí”.

Thông thường, nước từ các giếng dầu khí khác lạ có tỷ lệ đồng vị Rađi (Rađi-228 đến Rađi-226) không giống tỷ lệ đồng vị Rađi từ các hoạt động dầu khí bình thường.

Các nhà nghiên cứu đã thu thập những mẫu đất và trầm tích nhiễm Rađi từ 2 địa điểm tràn dầu ở Tây Virginia và North Dakota. Thời gian và nguồn gốc của 2 vụ tràn dầu này vẫn chưa được xác định và được sử dụng để kiểm định các phương pháp mới.

Nancy Lauer, trưởng nhóm nghiên cứu cho biết họ đã phát triển ba kỹ thuật độc lập xác định thời gian và nguồn gốc của sự cố tràn dầu khí dựa vào tốc độ phân rã khác nhau của các đồng vị Rađi, Thori và chì. Đây là các đồng vị có thời gian tồn tại ngắn chỉ vài năm cho đến các đồng vị tồn tại vài thập kỷ. Việc kết hợp cả 3 kỹ thuật cung cấp các công cụ mạnh mẽ để không chỉ đánh giá thời gian xảy ra sự cố tràn dầu, mà còn cho phép xác định các dấu hiệu của đồng vị Rađi ban đầu tại các thủy vực bị ảnh hưởng, tiết lộ tính chất của nước thải gây ra sự cố.

Bằng cách tái cấu trúc lại tỷ lệ đồng vị Rađi ban đầu của nước thải gây ô nhiễm đất, nhóm nghiên cứu có thể xác định nguồn gốc của các chất lỏng ngay cả khi nước thải không có ở đó.

BÀI VIẾT KHÁC

Công dân số - nền tảng xây dựng xã hội số

Với phương châm “lấy người dân làm trung tâm, chủ thể, động lực và mục tiêu”, quá trình triển khai các nhiệm vụ về chuyển đổi số (CĐS), Phú Thọ chú trọng thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm khuyến khích, tạo điều kiện thuận lợi, thúc đẩy người dân tham gia vào quá trình CĐS. Qua đó, giúp mỗi người dân được đón nhận, trải nghiệm các công nghệ mới và những tiện ích thiết thực mà CĐS mang lại.

Ngày 08/01/2026

Phú Thọ ra quân Tổng điều tra kinh tế năm 2026

Sáng 7/1/2026, tại phường Việt Trì, Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 tỉnh Phú Thọ tổ chức Lễ ra quân cuộc Tổng điều tra kinh tế năm 2026. Tới dự lễ ra quân có đồng chí Phan Trọng Tấn - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo Tổng điều tra kinh tế năm 2026 tỉnh Phú Thọ; lãnh đạo Cục Thống kê, các sở, ban, ngành và phường Việt Trì.

Ngày 08/01/2026

Quốc hội Việt Nam: 80 năm hiện thân ý chí, khát vọng và quyền làm chủ của nhân dân

Sáng 6/1, Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam (6/1/1946 - 6/1/2026) được tổ chức trọng thể tại Hội trường Diên Hồng, Nhà Quốc hội. Tổng Bí thư Tô Lâm dự và có bài phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ.

Ngày 08/01/2026

Triết học phải dẫn đường kiến tạo tương lai

Chiều ngày 06/01/2025, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ (KH&CN) Nguyễn Mạnh Hùng cùng đoàn công tác Bộ KH&CN đã đến thăm và làm việc tại Viện Triết học, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Ngày 07/01/2026

Ngành Khoa học và Công nghệ Phú Thọ: Niềm tin và kỳ vọng vào nhiệm kỳ mới

Trong dòng chảy phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tỉnh Phú Thọ đang đứng trước những thời cơ mới để bứt phá. Sau điều chỉnh địa giới hành chính, Phú Thọ không chỉ mở rộng không gian phát triển mà còn sở hữu dư địa lớn để chuyển đổi mô hình tăng trưởng dựa trên tri thức, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ngày 07/01/2026

Công bố các luật do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì soạn thảo

Chiều ngày 05/01/2026, tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 13 luật vừa được Quốc hội khóa XV thông qua. Trong đó, các đạo luật do Bộ Khoa học và Công nghệ chủ trì xây dựng được kỳ vọng tạo nền tảng pháp lý đồng bộ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực tự chủ công nghệ và năng lực cạnh tranh quốc gia, như: Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật sửa đổi, bổ sung ...

Ngày 06/01/2026

Thông báo